Orhan Kemal Hayatı, Sanatı ve Eserleri Hakkında Önemli Bilgiler

Orhan Kemal ve sanat anlayışı üzerine her şey

Orhan Kemal Türk edebiyatının en önemli toplumsal gerçekçi yazarlarından biridir. Roman, öykü ve tiyatro oyunları yazarı olan sanatçı aynı zamanda mücadeleci kimliği ile de tanınır.

Asıl adı Mehmet Raşit Öğütçü olan sanatçı toplumcu gerçekçilerin mihenk taşlarından biridir. Eserleri ile günümüz edebiyat dünyası üzerinde halen etkili olmaktadır. Birçok eseri dizi ya da sinema filmi olarak çekilmiştir.

Orhan Kemal’in sanat anlayışı

Eserlerinde halk hikâyeciliği geleneğinin anlatım özellikleri bulunur.

İşçi sınıfını Türk edebiyatına sokan Orhan Kemal, gözlemci, tasvirci yapısı, sade ve akıcı dili, hızlı ve devinim içinde ele aldığı olay akışıyla edebiyatımızda iz bırakmış bir sanatçıdır.

Eserlerinin kahramanları ezilmiş insanlardır. Yaşam mücadelesi veren dilenciler, fuhşun içine düşmüş kadınlar, satıcı küçük çocuklar, işten atılmış memurlar, hapishane İnsanlarıdır.

Öykü ve romanlarında günlük yaşamın değişik yönlerini işler. Bakış açısı realist ve yer yer natüralist izler taşır.

Kahramanlarını çoğunlukla sömürülen, yoksul insanlardan seçer. Bu insanların yaşamlarını, sorunlarını, iç dünyalarını yansıtırken kinsiz, sevecen, umutlu bir yaklaşım sergiler.

Eserlerinin hemen hepsinde toplumsal yapıdaki çelişkileri ustaca vurgular.

Güçlü gözlemleriyle, özgün ve yalın anlatımıyla çok okunan ve sevilen eserler yazmış, yöresel söyleyişlere bağlı kalmıştır.

Eserlerinde hızlı bir olay akışı ve devingenliğin yanı sıra diyaloglar da görülür. Bir diyalog ustası olarak da nitelendirebileceğimiz Orhan Kemal eserlerinde uzun betimlemelere ve gereksiz ayrıntılara girmemiş eserlerindeki kişileri de hem iyi hem de kötü yönleriyle bir arada ele almıştır.

Kişilerinin karakterlerini olay içinde çizer, onları doğal şekilde canlandırır, konuşturur.

Sanatının olgunluk döneminde daha çok Adana yöresindeki toprak ve fabrika işçilerini konu alır.

Toplumsal gerçekçi yazarlarımızın en önemlilerindendir. 

Eserlerinde biçimi ve sanatsal yönü değil, içeriği önemsemiştir.

Köy ve kasaba sorunlarının yanında köyden kente göç edenlerin ve fabrika işçilerinin sorunlarını işleyen eserler yazmıştır. Kendi ortamında bir destan kahramanına dönüştürdüğü kişilerini, ait oldukları yörenin diliyle konuşturmuştur.

Toplumun alt katmanlarındaki kişilerin yaşamını anlatırken onların argo sözlerine yer vermekten kaçınmamıştır.

Edebiyata şiirle başlayan sanatçı daha sonra öyküye ve romana yönelmiştir. Kenar semtlerin acılarını, sancılarını; kısa, çarpıcı, etkileyici bir dille anlatır. Anlatımı, gözleme dayalı ve gerçekçidir. Hikâyelerinde ve romanlarında yöresel ağızlara yer verir.

Gazetelerde tefrika romanlar ve film senaryoları yazmıştır. Geçimini sağlamak, para kazanmak amacıyla durmadan yazmıştır. Öykü ve romanlarında günlük yaşamın değişik yönlerini işler. Kahramanlarını çoğunlukla sömürülen, yoksul insanlardan seçmiş; bu insanların yaşamlarını, sorunlarını, iç dünyalarını yansıtırken kinsiz, sevecen, Umutlu bir yaklaşım sergilemiştir.

Eserlerinin hemen hepsinde toplumsal yapıdaki çelişkileri ustaca vurgular. Güçlü gözlem gücüyle, özgün ve yalın anlatımıyla hâlâ çok okunan ve sevilen eserler yaratmıştır. Çukurova’nın toplumsal ekonomik yapısındaki değişimin yöre halkı üzerindeki etkilerini inceler.

Orhan Kemal’in bazı eserlerinin konusu

İlk öyküleri otobiyografik izler taşıyan sanatçı ilk önceleri daha çok küçük insanların küçük sorunlarını anlatmayı denemiş sonraki eserlerinde ise kentlerde yaşayan insanların bunalımlarıyla Çukurova’daki insanların sorunlarını, ırgatların, çiftçilerin, ağa sömürüsü altında ezilen köylülerin sorunlarını doğal bir anlatımla vermiştir.

Adana ve çevresindeki tarım köylüsü ve dokuma fabrikalarında çalışan işçilerin sorunlarını, büyük şehre gelenlerin gecekondulara yerleşerek büyük şehir yaşamına uyma çabalarını ele alır.

Adana doğumlu olan sanatçı Avare Yıllar, Baba Evi ve Cemile adlı eserlerinde kendi yaşamından izlere yer vermiştir.

“Baba Evi”nde çocukluk yıllarını, “Avare Yıllar”da gençliğini anlatır.

El Kızı, Gurbet Kuşları, Yalancı Dünya, Evlerden Biri adlı eserlerinde İstanbul’daki gecekondu semtlerinde yaşayan işçi ve köylülerin hayatlarını ele alır.

Oyunlaştırılan 72. Koğuş adlı hikayesi bir hapishanede geçer. 

Müfettişler Müfettişi ve Üç Kağıtçı adlı eserlerinde taşradaki yöneticilerin halka karşı olan tutumlarını hicvetmiştir.

Suçlu, Devlet Kuşu, Murtaza, El Kızı, Sokaklardan Bir Kız, Bereketli Topraklar Üzerinde, 72. Koğuş, Eskici ve Oğulları, Tersine Dünya, Hanımın Çiftliği, Kötü Yol adlı eserleri sinemaya ve televizyona aktarılmıştır.

Orhan Kemal’in eserleri

Öykü

Ekmek Kavgası, Sarhoşlar, Çamaşırcının Kızı, 72.Koğuş, Grev, Arka Sokak, Kardeş Payı, Babil Kulesi, Dünyada Harp Vardı, Mahalle Kavgası, Önce Ekmek, Küçükler ve Büyükler

Roman

Baba Evi, Avare Yıllar, Murtaza, Cemile, Bereketli Topraklar Üzerinde, Suçlu, Devlet Kuşu, Vukuat Var, Gavurun Kızı, Küçücük, Dünya Evi, El Kızı, Hanımın Çiftliği, Eskici ve Oğulları, Gurbet Kuşları, Sokakların Çocuğu, Kanlı Topraklar, Bir Filiz Vardı, Müfettişler Müfettişi, Yalancı Dünya, Evlerden Biri, Arkadaş lslıkları, Sokaklardan Bir Kız, Uç Kağıtçı, Kötü, Yol, Kaçak, Tersine Dünya.

Oyun

72’nci Koğuş, İspinozlar (Yalova Kaymakamı)

Röportaj

İstanbul’dan Çizgiler

 

Şu yazılar da ilginizi çekebilir

Karacaoğlan Halk Edebiyatının En Güçlü Şairidir!

 

Divan Edebiyatının Genel Özellikleri Hakkında Ayrıntılı Bilgiler

 

 

 

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir