Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!

Nobel Ödülü Alan İlk Türk Yazar Orhan Pamuk Kimdir?

Orhan Pamuk yaşamı, sanat anlayışı ve eserleri

Orhan Pamuk, Türk edebiyatının erişilmesi güç zirvelerinden biridir. Nobel ödüllü ilk ve tek Türkiyeli yazar olan Orhan Pamuk yurt dışında en fazla tanınan Türk sanatçısıdır.

Gerek romancılık anlayışı gerek dili ve gerekse de toplumsal sorunlara karşı gösterdiği tavırları ile üzerinde en çok konuşulan yazarlardan biridir.

Orhan Pamuk’un yaşamı

İstanbul’da doğdu. Liseyi Robert Koleji’nde bitirdi. İstanbul Teknik Üniversitesi’nde üç yıl mimarlık eğitimi gördü. 1976’da İstanbul Üniversitesi Gazetecilik Enstitüsü’nü bitirdi. 1974’ten sonra yazmaya başladı.

Yirmi iki yaşına kadar ressam olmayı düşünen yazar, İstanbul gibi büyük bir kentte Batılılaşmış ve zengin bir muhit olan Nişantaşı’nda büyümüştür. Yazar işte bu özelliklerini yapıtlarına yansıtmıştır.

2006’da Nobel Edebiyat Ödülü’nü kazanan ilk Türk yazarı olarak tarihe geçti. Avrupa ve ABD’deki üniversitelerde ders verdi. Günümüze hâlâ yurt dışında yaşamakta ve üniversitede dersler vermektedir. Üretkenliğinden bir şey kaybetmeyen yazar her biri başyapıt sayılabilecek romanlarına yenilerini eklemeye devam etmektedir.

Orhan Pamuk’un sanat anlayışı

Edebiyata şiirle başlamış ilk şiirleri Yeditepe dergisinde yayımlanmıştır. Ancak sanatçı daha sonra roman, öykü, deneme, anı ve eleştiri türünde de eser vermiştir.

Farklı türlerde eser vermesine rağmen onun sanat anlayışını en iyi yansıtan kelime hiç kuşkusuz ki “romancı” ifadesidir. Zaten yazarın kendisi de pek çok mülakatında kendisini “romancı” olarak tarif etmiştir.

Eserlerinde kültürler arasındaki farklılıklara yer vermiş, anlatım teknikleri ve postmodern yaklaşımıyla Türk yazınına damga vurmuştur.

Eserlerinde daha çok aydın tabakadaki kişileri ele almış, kişilerin iç dünyalarına, tarihe, yer vermiş, Şark ve Garp sorunlarını düşünsel bir açıdan ele almıştır.

Orhan Pamuk’un aldığı ödüller

  • İlk romanı Cevdet Bey ve Oğulları 1979’da Milliyet Yayınları Roman Yarışması’nı kazandı.
  • 1982’de yayımlanan bu kitapla 1983 Orhan Kemal Roman Ödülü’nü de aldı.
  • Sessiz Ev ile 1984 Madaralı Roman Ödülü’nü ve bu kitabın Fransa’da çıkan çevirisiyle de 1991 Prix de la De’couverte Europe’enne’i (Avrupa Keşif Ödülü) kazandı.
  • 2006 yılında Nobel edebiyat ödülünü alarak dünya edebiyatı içindeki saygın yerini aldı.

Orhan Pamuk’un bazı eserlerinin dil ve içerik özellikleri

1985’te yayımlanan tarihî romanı Beyaz Kale Pamuk’un ününü yurt içinde ve yurt dışında genişletti. Bu romanında iki farklı karakterin şahsında Doğu-Batı medeniyetlerinin birbirleriyle çatışmasını ve birbirlerinden etkilenmesini işledi.

1990’da yayımlanan Kara Kitap çağdaş Türk edebiyatının en fazla tartışılan romanlardan biri oldu. Bu roman kurgusu zor anlaşılan, ağır bir roman olarak kabul edildi. Polisiye roman ile alegorik roman özellikleri taşıyan bu eser yazarın farklı alanlardaki bilgisini yansıtır. Kara Kitap’ta çok katmanlı bir edebî metin örneği sergilemiştir ve okurun romanı anlamak için büyük emek vermesine zemin hazırlamıştır.

Cevdet Bey ve Oğulları adlı nehir roman türündeki ilk eserinde İstanbullu bir ailenin üç kuşağını kapsayan hayatı çerçevesinde Türkiye’nin yüz yıllık modernleşme macerasını gözler önüne sermiştir. Cevdet Bey ve Oğulları’nın Vefa’daki bir evde başlayıp Nişantaşı’ndaki bir apartmanda kapitalistleşmeyle sonuçlanan başarı öyküsü anlatılır. 

Üst-kurmaca bir özelliğe sahip modern sanatın sınırlarını ironi ve nihilizmle kurmaya çalışan Yeni Hayat adlı eserinde postmodern özellikler taşıyan roman kahramanının okuduğu bir kitabın etkisinde kalarak geleneksel değerlerden uzaklaşmasını, çevreye karşı duyarsızlaşmasını ve yolculuğa çıkmasını anlatır. 

Benim Adım Kırmızı romanı çoklu bakış açısını kullanarak olayların aktarılmasını denediği romanıdır. Bu roman farklı karakterlerin bir cinayete farklı açılardan bakışını sembolik olarak anlatmaktadır.

Kar romanında ise Anadolu’ya açılır ve Kars ilinde geçen olayları anlatır.

Yazarın ayrıca Nobel edebiyat ödülü alırken yaptığı konuşma olan “Babamın Bavulu” metni de önemlidir.

Filme de çekilen ve büyük beğeni toplayan Gizli Yüz senaryosu ise bir arayış ve varoluş eseri olarak adından söz ettirmiştir.

Orhan Pamuk’un Eserleri

Roman

Cevdet Bey ve Oğulları, Sessiz Ev, Beyaz Kale, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Kar, Masumiyet Müzesi, Yeni Hayat

Senaryo

Gizli Yüz

Makale

Öteki Renkler

Anı

Babamın Bavulu

İstanbul, Hatıralar ve Şehir

Öteki Renkler

Söyleşi

Manzaradan Parçalar

 

Şu yazılar da ilginizi çekebilir

Dede Korkut Hikayeleri Hakkında Bilinmesi Gereken Her Şey

 

Edebi Akımlar Nelerdir, Nasıl Ortaya Çıkmıştır?

 

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir