Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!

Baki Kimdir, Sanat Anlayışı Nasıldır, Eserleri Nelerdir?

Şairler sultanı olarak bilinen Baki hakkında her şey

Baki divan edebiyatının en büyük iki şairinden biridir. Fuzuli ve Baki divan edebiyatının erişilmesi güç iki zirvesi olarak kabul edilmektedir.

Baki tamamen bireysel konularda eser vermiş ve dili ustaca kullanmış bir sanatçıdır. Kendi döneminde Sultanüş şuara yani şairler sultanı olarak ünlenmiştir.

Baki’nin çocukluğu ve aldığı eğitim

İstanbul’da doğdu. Fatih Camisi müezzinlerinden ve İstanbul’un tanınmış müderrislerinden Mehmet Efendi’nin oğludur. Çocukluğu yoksulluk içinde geçti. İçinden gelen okuma azmine uyarak medreseye girdi.

Genç yaşında ortaya çıkan şairlik yeteneğiyle hocalarının ve çevresindekilerin ilgisini çekti. Zamanın tanınmış müderrislerinden ders aldı. Döneminin tüm ilimlerinde bilgi edinmeye çalıştı.

Baki iyi derecede Arapça ve Farsça bilmektedir. Ancak eserlerinin büyük bir kısmını Türkçe vermiştir.

Baki’nin devlet kademelerinde yükselme arzusu

1564’ten sonra İstanbul medreselerinde müderrisliğe başladı. Hayatı daima saray çevresinde geçmiş, padişaha daima yakın olmuştur.

Mekke, Medine ve İstanbul Kadılığı, Anadolu ve Rumeli Kazaskerliği yaptı. En büyük isteği olan Şeyhülislamlık makamına gelemeden vefat etti.

Baki’nin sanat anlayışı

Din dışı konuları işlemiş, gazel tarzının en başarılı şairleri arasında yer almıştır. Hayatın her anının güzel geçirilmesi gerektiğine inanır ve bu düşüncesini şiirlerine yansıtır.

Bir zevk ve eğlence şairi olan Baki, şiirlerinde tasavvufa yer vermemiş, gazelleriyle tanınmıştır,

Divan şiirini Arap ve İran şiiri seviyesine çıkaran Baki, yaşadığı dönemde “Sultanü’ş-şuara” (şairler sultanı) olarak anılmış, ünü Hindistan’a kadar ulaşmıştır.

Divan şiirinin biçimsel özelliklerini, söz sanatlarını usta bir söyleyişle şiirlerine yansıtan Baki, Türkiye Türkçesinin bugünkü anlatım yeteneğini kazanmasında oldukça etkili olmuştur. 

Sözcükleri seçmede ve yerli yerinde kullanmada büyük hüner sahibidir.

Dili kullanmada son derece başarılıdır; ahenkli, akıcı, zevkli bir dili vardır. Kelimeleri seçerek ve yerli yerinde kullanır. Söz sanatlarını kullanmada da oldukça başarılıdır. Sanatsız tek beytinin bile olmadığı söylenir.

Şiirlerindeki dil, ahenk ve yapı sağlamlığı ile kısa zamanda şöhrete kavuştu. Yaşadığı dünyayı seven, rint meşrep etrafında olup bitenleri görüp şiirine aktarabilen bir şairdir.

Dinî-tasavvufî konulara yönelmemiş hatta divan şiirinde yazılması adet olan naat, münacat gibi konusu itibariyle dinî olan şiirler yazmamıştır.

Kaside ve gazel tarzında daha başarılı olmuştur. Gazellerinde sade, açık, akıcı bir dil kullanmış, sözcükleri bir kuyumcu titizliği ile seçmiş ve edebi sanatları da ustalıkla kullanmıştır.

Mesnevi tarzında eser vermeyen şairin divanı vardır. Kanuni’nin ölümünden sonra yazdığı “Kanuni Mersiyesi” çok ünlüdür.

Baki’nin eserleri

Divan

Kanuni Mersiyesi

Fezâîli-i Mekke

Hadis-Erbain Tercümesi

Fezâîli-i Cihad

Mealimü’l Yakın

 

Şu yazılar da ilginizi çekebilir

Sabahattin Ali Şair, Romancı ve Fikir Adamıdır

 

Seyrani Hakkında Detaylı Bilgiler

 

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir