Manas Destanı Dünyanın En Uzun Doğal Destanı

Manas destanı hakkında önemli bilgiler

Manas destanı Kırgız Türklerine ait bir destan olup İslamiyet’e geçiş sırasında bir kahramanın başından geçen olayları anlatır. Dünyanın en uzun doğal destanı olan bu eser günümüzde de halk arasında yaygın biçimde okunmaktadır.

Manas destanının konusu

Karahanlılar zamanında Manas adlı Müslüman Türk kahramanının, Müslüman olmayanlarla giriştiği, Er Manas adlı bir kahramanın mücadelesini anlatılır.

Destanın kahramanı Manas, İslam’ı yaymak için mücadele eder ve destandaki birçok olağanüstülük onun üzerinde toplanır.

Destan, Kırgızların gelenek ve görenekleri, yaşam ve inanış tarzları, başka milletlerle olan ilişkileri, bilgi birikimleri hakkında birçok bilgi verir.

Destanda yurt sevgisi ve milliyetçilik kuvvetle vurgulanır.

Manas destanı ne zaman ortaya çıkmıştır?

11ve 12. yy. Yedisu Türkleri arasında oluşmuş ve bugün hâlâ Kırgız Türkleri arasında yaşamakta olan destan, Kırgız Türkçesiyle yazılmıştır.

Kırgız Türklerinin İslam dinini korumak için verdikleri mücadele destanın konusunu teşkil eder.

Destan, uzun zaman ve geniş bir çevreye yansımış, hatta bütün Orta Asya Türklerinin ortak destanı haline gelmiştir.

Destanda, Oğuz destanları ve Saltuk Buğra Han Destanı ile benzerlikler bulmak mümkündür.

Manas destanı halen yazılmaya devam etmektedir

Manas destanı 600.000 mısradan ibarettir ve hala da bu destana eklemeler yapıldığı söylenmektedir.

Destanı söyleyen kişiler “manasçı” adı verilmektedir. Manasçılar destanın önceki çağlarda söylenen varyantlarını ezberleyerek genç kuşaklara öğretmektedir. Aynı zamanda yeni eklemeler yaparak destanın modern versiyonlarını üretmektedir.

Bu özelliği ile Manas destanı dünyada yazılmaya devam eden tek destan özelliğini de taşımaktadır.

Manas destanın dil ve üslup özellikleri

Genellikle 7’li ve 8’li hece ölçüsüyle söylenen bu destanda yarım uyaklar ve mısra başlarında görülen aliterasyonlar vardır.

Manas destanı 7 bölümden oluşur. Bu bölümlerde Manas adlı kahramanın doğuşu, İslam dinini kabulü, diğer Kırgızların ona katılması ve Müslüman olmayan kişilerin kendilerine yaptıkları çeşitli işkenceler anlatılır. Destan genel olarak Manas’ın Müslümanları korumak için yaptığı kahramanlıkları anlatır.

Manas destanının derlenerek yazıya geçirilmesi

Dil ve folklor açısından zengin bir kaynak olan Manas destanı, Sayakbay Karalayev tarafından derlenip yazıya geçirilmiştir.

Karalayev’in derlemesinde yarım milyondan fazla dize vardır. Ancak farklı manasçıların anlatımları da dikkate alındığında Manas destanın 1,5 milyon dizeden fazla olduğu tahmin edilmektedir.

 

Şu yazılarımız da ilginizi çekebilir

Sürrealizm akımının ilkeleri, sanat anlayışı ve temsilcileri

Nefi Divan Edebiyatının En Büyük Hiciv Ustası

 

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir